Category Archives: hydro patiënt van de maand

Patiënt van de maand: Het verhaal van Seppe

  • Figuur 1 Seppe
  • Figuur 1 Seppe
  • Figuur 2 Elleboogdysplasie
  • Figuur 3 Elleboog incongruentie
  • Figuur 4 Ulnectomie
  • Figuur 5 Beeld van CT-scan Seppe
  • Figuur 6 Seppe tijdens de laser- en hydrotherapie

Seppe is een Golden Retriever teefje van 4 jaar oud. Ze is een hulphond die opgeleid werd door de vereniging Hachiko om haar baasje bij te staan in de dagelijks taken. Zo kan ze voorwerpen oprapen en brengen, deuren openen en sluiten, het licht aansteken, … Het zijn kleine taken die een grote hulp betekenen voor haar baasje die rolstoel gebonden is.

Figure 1: Seppe

Bij Seppe werd al vroeg artrose vastgesteld op de linker voorpoot. Er werd bij de eigen dierenarts onderzoek gedaan, maar daaruit werd de oorzaak van de artrose nooit gevonden. Sinds april begon ze echter meer te manken. De medicatie die werd voorgeschreven en in het verleden altijd beterschap gaf, leek Seppe niet meer te helpen.

Bij dierenkliniek Causus werd een CT-scan uitgevoerd. Hierdoor werd wel een diagnose gesteld, namelijk elleboogdysplasie aan de linker voorpoot, meer bepaald LPC (Losse Processus Coronoideus).

Algemeen

Elleboogdysplasie (ED) is een algemene term die bepaalde aandoeningen omvat met betrekking tot de elleboog. Het is een afwijking in het gewricht waarbij de ontwikkeling niet normaal verloopt. ED komt voornamelijk voor bij jonge, opgroeiende honden van grotere rassen tussen de vier en twaalf maanden oud. Het wordt veroorzaakt door zowel erfelijke als omgevingsfactoren.

Elleboogdysplasie omvat volgende aandoeningen:

  • Osteochondrosis Dissecans (OCD)
  • Losse Processus Anconeus (LPA)
  • Losse Processus Coronoideus (LPC)
  • Elleboog incongruentie (die aanleiding kan geven tot LPA en LPC)

Deze aandoeningen kunnen onafhankelijk van elkaar voorkomen, maar soms zien we dat de ene aandoening ook de andere veroorzaakt.

 

Osteochondrosis Dissecans (OCD) is een aandoening waarbij de kraakbeenlaag is aangetast in het ellebooggewricht. Hierbij komt op een bepaalde plaats de kraakbeenlaag los van de kop van de humerus of opperarm en ligt er een stukje los te zweven in het gewricht.

Bij LPC (Losse Processus Coronoideus) en LPA (Losse Processus Anconeus) ontstaat er een sluitingsdefect tijdens de verbening van respectievelijk de Processus Coronoideus en Processus Anconeus van de ulna of ellepijp.

 

Elleboog incongruentie wordt veroorzaakt door ongelijke groei tussen de radius of spaakbeen en de ulna of ellepijp. Dit zorgt ervoor dat de gewrichtsvlakken niet volledig op elkaar aansluiten.

 

 

De symptomen van elleboogdysplasie zijn

  • (Af en toe) manken vooral nadat de hond gelegen heeft
  • Een gezwollen ellebooggewricht
  • Pijn bij het strekken of plooien van het gewricht
  • Het naar buiten draaien van de poot om de binnenkant van het gewricht te ontlasten
  • Spieratrofie van de betrokken poot

Algemeen voelt het aan alsof de hond loopt “met een steentje in zijn schoen”. In het begin is dit gewoon wat pijnlijk maar hoe meer wrijving door het “steentje”, hoe meer schade er veroorzaakt wordt in het gewricht. Indien er niet ingegrepen wordt bij deze aandoeningen, gaat er zich dus geleidelijk aan meer schade en artrose ontwikkelen.

Ook oudere honden kunnen symptomen vertonen. Dit is meestal ten gevolge van de artrosevorming in het gewricht door niet-behandelde elleboogdysplasie. Het zorgt voor extra pijnlijkheid, zwelling van het gewricht, beperking in de ROM (Range of Motion, de bewegingshoeveelheid die mogelijk is van het gewricht) en crepitus (krakende gewrichten).

 

Oorzaken van ED

ED wordt veroorzaakt door zowel erfelijke als omgevingsfactoren. De erfelijkheid zit hem in de kwaliteit van de botten, spieren en pezen, de groeisnelheid en stand van de voorbenen. De omgevingsfactoren bepalen vervolgens mee, of de aanleg voor het ontwikkelen van ED tot uiting komt. Hierbij is de voeding, het lichaamsgewicht en de beweging sterk van belang.

De voeding bepaald de groeisnelheid en het al dan niet ontwikkelen van overgewicht in de verschillende stadia tijdens het opgroeien. Een verkeerde hoeveelheid of een voeding met verkeerde calcium/fosfor verhouding kan deze factoren negatief beïnvloeden. Daarom is het noodzakelijk dat in deze fase een kwaliteitsvolle en uitgebalanceerde voeding voor puppy’s wordt gegeven.

Ook de beweging is van groot belang. Overbelasting van de gewrichten door teveel ongecontroleerde lichaamsbeweging in de puppyfase kunnen ED in de hand werken. Denk hierbij aan traplopen, teveel springen op jonge leeftijd, wilde spelletjes, te veel bewegen op zachte ondergrond, …

Het ideale bewegingsschema voor een opgroeiende pup start op een leeftijd van 8 weken. Op dit moment mogen we maximum 10 min wandelen, drie maal per dag. Elke levensmaand mag één wandeling met vijf minuten verlengd worden. Vb. een puppy van vier maand oud mag een wandeling van 20 min maken per dag. De overige dagelijkse wandelingen houden we kort.

  • 2 maand oud = 10 min
  • 3 maand oud = 15 min
  • 4 maand oud = 20 min

 

Diagnose

De diagnose van ED wordt gemaakt aan de hand van klinische symptomen: ras, leeftijd, pijnlijkheid tijdens het strekken en plooien van de elleboog, manken bij het opstaan en de typische gang.

Op röntgen foto’s kunnen we veranderingen zien wat duidt op LPC of LPA, een deuk in het oppervlakte van de gewrichtskop of typische artrosevorming. Dit is echter niet altijd het geval. Kleine stukjes los kraakbeen zijn meestal niet te zien. Dan gaan we beter door middel van een CT-scan gaan kijken waar de losse stukjes zich bevinden.

 

Behandeling

De behandeling van ED bestaat erin om zo snel mogelijk het loszittende stukje (kraak)been chirurgisch te verwijderen of terug vast te zetten (bij LPA). Bij elleboog incongruentie is de behandeling anders en voeren we een ulnectomie uit. Hierbij wordt de ulna doorgezaagd om de groei van de radius normaal te laten verlopen.

 

 

De artrose die zich op dat moment reeds ontwikkeld heeft door ongewenste wrijving in het ellebooggewricht kan niet meer verwijderd worden. Preventieve maatregelen om verdere artroseontwikkeling tegen de gaan, zijn dus van groot belang.

De maatregelen die na de operatie van toepassing zijn, gelden evenzeer als preventieve maatregelen

  • Een aangepast bewegingsschema: het voorkomen van overbelasting door teveel ongecontroleerde of te zware inspanningen
  • Pijnstiller en ontstekingsremmer
  • Behoud van ideale lichaamsgewicht
  • Causus Joint Care en Krill Care: oa bouwstoffen van het kraakbeen en essentiële vetzuren
  • Uitgebalanceerde voeding

Seppe

Seppe liep al sinds een tijdje mank met de linker voorpoot en dit leek de laatste tijd fel te verergeren. Bij Dierenkliniek Causus werd een CT-scan uitgevoerd. Op de beelden was een fissuurlijn te zien ter hoogte van de Processus Coronoideus. Dit betekent dat er een stukje van de coronoidus is losgekomenen van het overige bot. Het losse stukje werd chirurgisch verwijderend en na een kort verblijf mocht Seppe terug naar huis met medicatie en strikte benchrust.

 

 

Na die verplichte rustperiode, mocht Seppe terug meer en meer beginnen bewegen. Met hulp van de laser- en hydrotherapie, die Seppe twee maal per week deed, kon ze al snel haar taken terug opnemen en haar baasje opnieuw met veel plezier bijstaan.