De indeling van de breuken en de risico’s ervan

Indeling volgens breuklijn

Afhankelijk van de soort kracht die aan de oorzaak lag van een breuk, ziet men dat de breuklijn verschillend is.

  • Flexiekracht op de dwarse lengte van het bot
    • dwarse breuk
    • schuine breuk
  • Rotatiekracht op het bot (bij honden die plots van richting veranderen)
    • helicoïdale (spiroïde) breuk
  • Compressiekracht (indrukking)
    • impactiebreuk (bijvoorbeeld wervels bij val)
    • impactie (indeuking van het bot wanneer hierop rechtstreeks een slag komt)
    • trekkracht op ligament
    • avulsie (doordat het ligament meer trekkracht kan verdragen, zal eerder een stuk bot afscheuren dan het ligament)

Indeling volgens open of gesloten karakter van de breuk


Fractuur bij een konijntje, voor en na de operatie.


Fractuur bij een Maltezer, voor en na de operatie.

Een open breuk is een breuk waarbij het bot niet langer volledig omgeven is door de omliggende weke weefsels (als spieren, vet en huid), maar waarbij het bot rechtstreeks aan de buitenwereld bloot staat.

Een gesloten breuk is een breuk van het bot, waarbij huid en omliggend weefsel ononderbroken is gebleven. Het weke weefsel kan wel beschadiging hebben opgelopen, maar het bot staat niet rechtstreeks in verbinding met de buitenwereld.

Dit heeft tot gevolg dat een open breuk rechtstreeks in contact kan komen met kiemen die een infectie kunnen veroorzaken.
Bijkomend probleem is dat het botweefsel maar weinig bevloed wordt en dus slecht bestand is tegen besmetting. Het kan niet rekenen op de goede humorale verdediging vanuit het bloed.
Een open breuk loopt dus een groot risico op infectie en dient dus steeds preventief behandeld te worden met antibiotica. Nog een laatste bijkomend probleem bij open botbreuken is de tragere botheling omdat er zich geen hematoom kan vormen ter bevordering van de callusvorming (zie verder).

Indeling volgens de complexiteit van de breuk

Een breuk kan enkelvoudig zijn, met andere woorden is er slechts één breuk in het botsegment.
Bij de meervoudige breuken onderscheidt men:

  • de bifocale breuken; dit zijn twee breuken in hetzelfde bot.
  • de multifocale breuken; minstens drie breuken in hetzelfde bot.
  • de comminutieve breuken; verbrijzeling van het bot met zeer veel fragmenten.

Een breuk kan ook intra-articulair zijn, hierbij loopt de breuklijn door een gewricht.
Deze breuk vraagt extra aandacht omdat de botstukken zeer nauwkeurig aan elkaar moeten groeien om beschadiging van het gewricht te vermijden door incongruentie van de gewrichtsoppervlakken.

Verder kan een breuk ook geassocieerde letsels (bijvoorbeeld vaat- of zenuwletsels) vertonen die bepalend zullen zijn voor de functionele prognose. Dit zijn de vooruitzichten betreffende de functie van het beschadigde lichaamsdeel.